3 scenariusze dla węgla kamiennego na lata 2016-2030

3 scenariusze dla węgla kamiennego na lata 2016-2030

W programie dla branży górniczej przedstawione zostały prognozy zapotrzebowania krajowego rynku na węgiel kamienny, o czym podaje onet. pl. Prognozę zużycia w latach 2016-2030 rozpisano w trzech scenariuszach: niskim, określającym minimalne zużycie węgla kamiennego; referencyjnym, w którym krajowy rynek węgla kamiennego utrzymuje zużycie na poziomie podobnym do obecnego; oraz wysokim, który zakłada rozwój rynku dla węgla energetycznego w Polsce, przy stabilnym zużyciu węgla do koksowania. Wybór ścieżki zależał będzie od możliwości aktywizacji środków inwestycyjnych i środków pomocowych oraz narzędzi prawnych ukierunkowujących rozwój w pożądanym kierunku.
W scenariuszu niskim przewiduje się ograniczenie użytkowania węgla kamiennego ogółem w gospodarce krajowej do 2030 r. o niemal ¼ w stosunku do roku 2015 – z 71,3 mln t do 56,5 mln t, w tym węgla energetycznego do 49,5 mln t, przy utrzymaniu zużycia węgla koksowego na poziomie 13 mln t. Na łączny spadek zużycia 14,8 mln przeszło ½ redukcji przypadnie na gospodarstwa domowe – 7,5 mln t, a na energetykę zawodową – 4,2 mln t. Jest to scenariusz najmniej kosztowny, który pozostawia siłom rynkowym rozwiązywanie problemów związanych z ewentualnymi inwestycjami w sektorze energetyki zawodowej, jednak wywołujący problemy dla górnictwa węgla kamiennego, który do 2030 r. straciłby znaczną cześć rynku.
Scenariusz referencyjny zakłada utrzymanie obecnego poziomu popytu na węgiel kamienny ogółem – około 70-71 mln t rocznie, w tym na energetyczny 57-58 mln t, a na koksowy – 13 mln t. Zmianie uległaby struktura zużycia: wzrost w energetyce zawodowej o 5,7 mln t zostałby zredukowany obniżką w gospodarstwach domowych o 4,7 mln t (walka z niską emisją).
Realizacja scenariusza referencyjnego wymagałaby wsparcia ze strony rządu. Można w nim dochować wymagań dyrektyw IED i MCP w ciepłownictwie poprzez stworzenie perspektywy na ich dalsze funkcjonowanie, co uruchomi środki własne przedsiębiorstw ciepłowniczych do inwestycji modernizacyjnych, dostosowujących je do wymogów funkcjonowania. To mogłoby prowadzić do zmiany struktury wykorzystywanych paliw poprzez wykorzystanie zasobów lokalnych gazu, odpadów komunalnych, bądź zwiększenie udziału OZE do produkcji ciepła.
W II etapie nastąpiłaby likwidacja części ciepłowni i zastąpienie ich produkcji wysokosprawną kogeneracją realizowaną w energetyce zawodowej. To wiązałoby się z koniecznością realizacji odtworzeniowych inwestycji kogeneracyjnych na węglu kamiennym w podmiotach energetyki zawodowej. Realizacja tego zadania wymagać będzie wdrożenia odpowiednich narzędzi ukierunkowanych na wsparcie wysokosprawnej kogeneracji. Alternatywnie powinno się też wdrożyć mechanizm rynku mocy, w którym dozwolony byłby udział w aukcjach mocy też przez jednostki kogeneracyjne. W takim kontekście trzeba by wdrożyć instrumenty o długoterminowym horyzoncie funkcjonowania, bo krótkoterminowe rozwiązania nie intensyfikują inwestycji w kapitałochłonne jednostki wytwórcze, w tym na węglu kamiennym.
W scenariuszu wysokim wskazano natomiast, że nastąpi rozwój rynku dla węgla energetycznego w Polsce. Zapotrzebowanie na węgiel kamienny ogółem w tym wariancie wzrośnie – w porównaniu z 2015 r. – o ponad 20 proc., do poziomu 86,1 mln ton w 2030 r., w tym na węgiel energetyczny o 26 proc. – do 73 mln t, przy utrzymaniu zużycia węgla koksowego 13 mln t. Wzrost zużycia węgla energetycznego o 15,2 mln t w tym scenariuszu wystąpić by miał na skutek zwiększonego zapotrzebowania w energetyce zawodowej – o 15,5 mln t oraz w sektorze nowych rynków węgla – o 3,2 mln t, przy spadku u pozostałych konsumentów. Realizacja takiego scenariusza oznaczałaby oczywiście bardzo wysokie nakłady finansowe na realizowane oraz planowane inwestycje w nowe bloki węglowe w energetyce zawodowej. Jeżeli chodzi o pozostałe segmenty rynku, to spowolnienie odchodzenia od węgla mogłoby w konsekwencji oznaczać sprzeciw lokalnych społeczności.
Przy nieuniknionym spadku udziału węgla w pozostałych segmentach rynku węgla energetycznego – za wyjątkiem energetyki zawodowej – wielkość zapotrzebowania krajowego na węgiel będzie się wiązać z modelem rozwoju sektora energetyki zawodowej i procesu konsolidacji sektora energetycznego.


Podziel się

Skomentuj